Bilim insanları, Mars kökenli olduğu bilinen NWA 8171 adlı göktaşında, Kızıl Gezegen’e ait örneklerde daha önce varlığı hiç doğrulanmamış olan “garnet” yani lal taşı mineralini tespit etti. Royal Ontario Müzesi koleksiyonunda bulunan ve yaklaşık 0,76’ya 0,5 milimetre boyutlarında olan mikroskobik bir kaya parçası üzerinde yapılan incelemeler, Mars’ın jeolojik geçmişine dair yeni veriler sundu.
Brock Üniversitesi Dünya Bilimleri Bölümü’nden Doç. Dr. Tanya Kizovski liderliğindeki uluslararası araştırma ekibi, elektron mikroskobu ve özel lazer ekipmanları kullanarak gerçekleştirdikleri analizlerde, ilk etapta Mars’ta yaygın görülen piroksen minerali olduğu düşünülen yapının, demir açısından zengin bir garnet türü olan andradit olduğunu belirledi.
MARS’IN JEOLOJİK YAPISINA DAİR YENİ SORU İŞARETLERİ
Dünya’da genellikle plaka tektoniği, dağ oluşumları ve yüksek ısı/basınç altındaki başkalaşım (metamorfizma) süreçleriyle ortaya çıkan garnet mineralinin Mars örneklerinde bulunması, gezegenin evrimi hakkında yeni tartışmaları beraberinde getirdi. Aktif bir plaka tektoniği sistemine sahip olmayan Mars’taki bu mineralin; antik bir ısı olayından mı, kabuktan yükselen magmadan mı yoksa yüzeye gerçekleşen göktaşı çarpmalarından mı kaynaklandığı henüz netlik kazanmadı.
MİNERALİN KÖKENİ ARAŞTIRILIYOR
Araştırma ekibinin çözmesi gereken en kritik konulardan biri, garnet içeren bu parçanın doğrudan Mars üzerinde mi oluştuğu, yoksa Mars yüzeyine başka bir göktaşı çarpması sonucu dışarıdan mı taşındığı sorusudur.
Mars kökenli çıkması durumunda: Gezegende daha önce bilinmeyen bir kaya türüne, magma kaynağına veya başkalaşım sürecine işaret edecek.
Dış kökenli çıkması durumunda: Mars yüzeyine dışarıdan madde taşınımı ve antik çarpma mekanizmaları hakkında bilgi verecek.
“NUMUNEYİ YOK ETME” İKİLEMİ
Garnetin kesin kökenini belirlemek amacıyla kimyasal parmak izi işlevi gören oksijen izotoplarının ölçülmesi gerekiyor ancak Portsmouth Üniversitesi’nden Prof. James Darling ve araştırma ekibi, bu testin uygulanabilmesi için eldeki nadir numunenin bir kısmının imha edilmesi gerektiğini, NWA 8171’in şu an için bilinen tek garnet içerikli Mars numunesi olması sebebiyle bu analizin henüz gerçekleştirilmediğini ifade etti.
